U艂atwienia dost臋pu

PJM – Gesty o wielkim znaczeniu 馃憣

Czym jest PJM ?

PJM to w skr贸cie聽Polski J臋zyk Migowy. Jest to polska wersja naturalnego 艣rodka komunikacji聽dla os贸b g艂uchych. Ka偶dy kraj ma swoj膮 wersj臋 j臋zyka migowego. Od 1 kwietnia 2012 dzi臋ki 鈥Ustawie o J臋zyku Migowym鈥澛osoby g艂uche w Polsce mog膮 go wybiera膰 jako pe艂noprawn膮 form臋 komunikacji. Nie mo偶na przy tym myli膰 PJM z SJM, czyli Systemem J臋zykowo-Migowym. SJM jest ca艂kowicie zbudowany na gramatyce j臋zyka polskiego. Natomiast PJM, mimo i偶 jest polski, posiada w艂asn膮 gramatyk臋 i sk艂adni臋 opart膮 na聽gestach, mimice, elementach niemanualnych i przestrzeni. Nie ma w nim tak偶e fleksji, w kt贸r膮 bardzo bogaty jest j臋zyk polski. Szyk zdania tak偶e jest zupe艂nie inny. Za to tak jak w ka偶dym innym j臋zyku wyst臋puj膮 dialekty i regionalizmy.

PJM wbrew pozorom nie jest ubo偶szy w s艂ownictwie ni偶 j臋zyki foniczne. Jest on r贸wnie bogaty, co zwyk艂y j臋zyk polski. Wed艂ug szacunk贸w w naszym kraju j臋zykiem migowym pos艂uguje si臋 od聽40 do 50 tysi臋cy os贸b, dla kt贸rych jest to j臋zyk podstawowy, ojczysty. PJM nie jest oczywi艣cie mi臋dzynarodowym j臋zykiem migowym. Funkcj臋 tak膮 pe艂ni聽International Sign, u偶ywany przy mi臋dzynarodowych wydarzeniach. Nie ka偶da osoba g艂ucha go jednak zna, tak jak nie ka偶dy zna j臋zyk angielski. Na 艣wiecie 偶yje oko艂o聽70 milion贸w G艂uchych聽i wielu z nich pos艂uguje si臋 swoim ojczystym j臋zykiem migowym. Niestety prawie 80% z nich mieszka w krajach rozwijaj膮cych si臋
i nie mo偶e liczy膰 na odpowiednie warunki do rozwoju.

Dost臋pne wydarzenia

Wiele os贸b s膮dzi, 偶e umieszczenie napis贸w pod filmem czy streamem ca艂kowicie rozwi膮zuje problemy os贸b nies艂ysz膮cych. Panuje przekonanie, 偶e osoby g艂uche rozumiej膮 j臋zyk polski tak samo, jak osoby s艂ysz膮ce i potrafi膮 si臋 nim pos艂ugiwa膰 w takim samym stopniu.
Gdyby tak by艂o, to najwi臋ksze 艣wiatowe media nie umieszcza艂yby w rogu ekranu t艂umacza j臋zyka migowego. Prawda jest taka, 偶e聽j臋zyk polski nie jest naturalnym j臋zykiem os贸b g艂uchych. Wiele takich os贸b nie rozumie d艂ugich, skomplikowanych sformu艂owa艅. Pos艂ugiwanie si臋 PJM przychodzi im z wi臋ksz膮 naturalno艣ci膮 i 艂atwo艣ci膮. Jednak偶e PJM posiada inn膮 gramatyk臋, dlatego napisy
w j臋zyku polskim dzia艂aj膮 tak, jakby pr贸bowa艂 je czyta膰 kto艣 z Ukrainy. Niby podobny j臋zyk, ale jednak r贸偶ni膮cy si臋 od u偶ywanego przez siebie j臋zyka i w efekcie jest niezwykle trudny do zrozumienia. PJM posiada nawet osobny alfabet. Dla G艂uchych nauka czytania czy pisania po polsku jest jak nauka przez osob臋 s艂ysz膮c膮 j臋zyka chi艅skiego, jego alfabetu czy gramatyki. Osoby g艂uche maj膮 jednak o tyle trudniej, 偶e one nie us艂ysz膮 nauczyciela, wi臋c zasady j臋zyka polskiego musz膮 by膰 przekazywane przez PJM. To zadanie jest niewyobra偶alnie trudne. Trzeba po艣wi臋ci膰 du偶o czasu, pracy i wysi艂ku, aby nauczy膰 si臋 w ten spos贸b ca艂kowicie nowego j臋zyka. PJM i j臋zyk polski s膮 jak dwa r贸偶ne 艣wiaty, kt贸re 艂膮czy tylko to, 偶e s膮 u偶ywane w tym samym kraju. Dlatego napisy rzadko kiedy b臋d膮 realn膮 pomoc膮 dla G艂uchych i nie zapewni膮 im r贸wnej dost臋pno艣ci
do tre艣ci. Prawdziw膮 pomoc膮 s膮 t艂umaczenia. Osoby migaj膮ce w rogu ekranu i pozwalaj膮ce przekaza膰 osobom g艂uchym tre艣ci p艂yn膮ce z transmisji w j臋zyku, kt贸ry rozumiej膮. G艂usi nie tylko otrzymaj膮 r贸wny dost臋p, ale i r贸wnie偶 nie poczuj膮 si臋 dzi臋ki temu pomini臋ci. Dla 50 tysi臋cy os贸b warto zainwestowa膰 dodatkowe fundusze i sprawi膰, 偶e kto艣 u艣miechnie si臋 na twarzy. Dla os贸b s艂ysz膮cych mog膮 to by膰 zwyk艂e drobne gesty, jednak dla os贸b g艂uchych s膮 to聽gesty o wielkim znaczeniu.

Gdzie u偶ywa si臋 J臋zyk Migowy

Wi臋kszo艣膰 ludzi spotyka t艂umaczy j臋zyka migowego g艂贸wnie w telewizji i to w najbardziej popularnych programach. Mo偶e to tworzy膰 mylne przekonanie, 偶e tylko du偶e instytucje z bogatym zapleczem finansowym mog膮 sobie pozwoli膰 na t艂umaczenie swoich tre艣ci na PJM. Jednak Polski J臋zyk Migowy mo偶emy spotka膰 tak偶e w wielu innych miejscach. Istniej膮 kana艂y na聽Youtubie,
kt贸re s膮 prowadzone przez t艂umaczy PJM po艣wi臋cone tematyce pracy t艂umacza, os贸b g艂uchych oraz mitom z nimi zwi膮zanych. Niekt贸re urz臋dy prowadz膮 specjaln膮聽infolini臋 online聽z kamerkami dla os贸b g艂uchych, kt贸re przez wideoczat porozumiewaj膮 si臋 z urz臋dem za pomoc膮 j臋zyka migowego. Cz臋艣膰 firm, jak chocia偶by nasz REWOLE, decyduj膮 si臋 na聽t艂umaczenie swoich tre艣ci聽na PJM, mi臋dzy innymi artyku艂贸w, takich jak ten. Nie s膮 to koszta nieosi膮galne dla mniejszych firm, dlatego ci, kt贸rym zale偶y na dotarciu do wszystkich, r贸wnie偶 t艂umacz膮 swoje tre艣ci na j臋zyk migowy. PJM mo偶na spotka膰 nawet podczas zdawania聽egzaminu na prawo jazdy. Wojew贸dzkie O艣rodki Ruchu Drogowego od dnia 1 pa藕dziernika 2018 r., zapewnia nieodp艂atn膮 pomoc t艂umacza j臋zyka migowego lub systemu j臋zykowo-migowego podczas egzaminu na prawo jazdy dla os贸b g艂uchych. Wystarczy, 偶e taka osoba zg艂osi ch臋膰 3 dni robocze przed terminem egzaminu. Niestety nie obejmuje to egzaminu teoretycznego, a jedynie cz臋艣膰 praktyczn膮.

PJM a wymagania WCAG

Je艣li zale偶y ci na dotarciu do os贸b g艂uchych, nale偶y spe艂ni膰聽kryteria poziomu AA standardu WCAG, aby zagwarantowa膰 sobie zrozumienie. Je艣li nie wiesz, czym jest聽WCAG, zach臋camy Ci臋 do przeczytania artyku艂u na naszej stronie, dotycz膮cym tego zagadnienia.

Konkretne wymagania WCAG, kt贸re powsta艂y z my艣l膮 o g艂uchych to mi臋dzy innymi zapewnienie t艂umaczenia w j臋zyku migowym dla wszystkich nagra艅 audio przez wykwalifikowanych t艂umaczy, czyli takich, kt贸rzy posiadaj膮 wykszta艂cenie zawodowe uprawniaj膮ce go do wykonywania pracy t艂umacza oraz posiada niezb臋dne do艣wiadczenie lub praktyki. T艂umaczenie musi by膰 odpowiednio聽zsynchronizowane z obrazem. Sam t艂umacz musi r贸wnie偶聽zachowa膰 odpowiednie proporcje聽wzgl臋dem reszty obrazu, aby zapewni膰 dobr膮 widoczno艣膰 gest贸w i mimiki. Przy proporcjach ekranu 16:9 nale偶y zachowa膰 co najmniej proporcj臋 1/12. Praktyczniejszym rozwi膮zaniem jest jednak聽鈪 przy proporcjach 4:3聽, gdy偶 zapewnia lepsz膮 wyra藕no艣膰 ruch贸w. T艂umacz ubrany jest na czarno i widnieje zazwyczaj na czarnym lub szarym tle, co sprawia, 偶e ka偶dy ruch jest wyra藕ny
i czytelny. Dodatkowo, je艣li kolejno艣膰, w jakiej przedstawiona jest tre艣膰, ma znaczenie dla zrozumienia tre艣ci, to prawid艂owa kolejno艣膰 odczytu musi zosta膰 zachowana, aby zachowa膰 sens oraz zrozumia艂o艣膰. Warto tak偶e wzbogaci膰 takie nagranie o聽napisy, dla os贸b s艂abo s艂ysz膮cych, kt贸re nie znaj膮 PJM, aby r贸wnie偶 i one mog艂y uzyska膰 dost臋p do tre艣ci. Pami臋taj tak偶e, aby nie doprowadzi膰 do sprzeczno艣ci mi臋dzy t艂umaczeniem PJM a pozosta艂ymi wytycznymi poziomu AA WCAG. Na przyk艂ad, aby t艂umacz migowy nie uniemo偶liwia艂 prawid艂owego wy艣wietlania napis贸w. Nale偶y pami臋ta膰 o rzetelnym wype艂nianiu standard贸w WCAG. Mo偶na je znale藕膰 w聽Ustawie z dnia
4 kwietnia 2019 r. o dost臋pno艣ci cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiot贸w publicznych.

Jak wykona膰 t艂umaczenie na J臋zyk Migowy ?

Kiedy tworzymy t艂umaczenie na j臋zyk migowy, warto pami臋ta膰 o kilku istotnych kwestiach. Je艣li dany film ma wersj臋 z PJM, wa偶ne jest, aby oznaczy膰 to specjalnym do tego聽znakiem, aby osoby g艂uche mog艂y zauwa偶y膰, 偶e maj膮 one szans臋 na obejrzenie filmu w swoim j臋zyku.

Warto si臋 r贸wnie偶 zastanowi膰 nad聽wygl膮dem聽 okna t艂umacza. T艂umacz mo偶e znajdowa膰 si臋
w rogu ekranu, b臋d膮c uzupe艂nieniem dla dziej膮cej si臋 akcji. Mo偶e tak偶e wype艂nia膰 ca艂y ekran albo by膰 wy艣wietlany w osobnym oknie znajduj膮cym si臋 obok. Wszystko zale偶y od tego, jaki chcemy uzyska膰 efekt.

Istotna jest tak偶e聽selekcja materia艂u聽ze wzgl臋du na to, i偶 G艂usi mog膮 nie zrozumie膰 pewnych zawi艂ych sformu艂owa艅. Nale偶y prze艣ledzi膰 tekst i odpowiednio dobra膰 tre艣ci tak, aby m贸c przekaza膰 to samo w prostszej wersji. Nie ma jednak jednej regu艂y definiuj膮cej, w jaki spos贸b wybiera膰 materia艂y do t艂umacze艅. To zale偶y od wielu czynnik贸w takich jak wiek odbiorc贸w, tre艣膰 wideo, czy grupa docelowa.

Ale oczywi艣cie najwa偶niejszy w ca艂ym t艂umaczeniu jest聽t艂umacz. Mo偶na takowego zatrudni膰
w specjalnej organizacji zatrudniaj膮cej ludzi bieg艂ych w PJM czy SJM. Jest tak偶e wiele instytucji zrzeszaj膮cych t艂umaczy j臋zyka migowego. Mo偶na si臋 z nimi skontaktowa膰 w celu zarezerwowania t艂umacza na okre艣lony termin i wykonania t艂umaczenia. Najistotniejsze, co musisz przy tym wiedzie膰, to to, jakie informacje przekaza膰 t艂umaczowi, aby m贸g艂 si臋 on prawid艂owo przygotowa膰. Przede wszystkim, jaki b臋dzie charakter t艂umaczonego wydarzenia. Czy b臋dzie to szkolenie, czy konferencja, a mo偶e wyk艂ad?聽Tematyka聽tak偶e jest istotna, poniewa偶 t艂umacz potrzebuje przypomnie膰 sobie specjalistyczne s艂ownictwo na przyk艂ad medyczne lub s膮downicze. Trzeba przy tym dostarczy膰 odpowiednie materia艂y dotycz膮ce wydarzenia. Mo偶e to by膰 na przyk艂ad scenariusz. Oczekiwania wobec stroju t艂umacza r贸wnie偶 maj膮 znaczenie ze wzgl臋du na t艂o, na jakim b臋dzie wyst臋powa艂. Przewa偶nie jest to czarny聽str贸j, dzi臋ki kt贸remu lepiej wida膰 r臋ce oraz twarz. T艂o r贸wnie偶 mo偶e by膰 czarne, ale r贸wnie偶 mo偶e to by膰 green screen. Istnieje tak偶e opcja,
aby t艂umaczenie zosta艂o nagrane聽zdalnie, a nie聽stacjonarnie, jednak taka mo偶liwo艣膰 zale偶y od organizacji zrzeszaj膮cej t艂umaczy, wi臋c nale偶y j膮 indywidualnie uzgodni膰. Warto tak偶e wiedzie膰,
偶e聽t艂umacze nie zawsze podejmuj膮 si臋 t艂umaczenia聽tre艣ci politycznych lub religijnych, poniewa偶 nie chc膮 osobi艣cie anga偶owa膰 si臋 w pogl膮dy polityczne innych os贸b i mog膮 nie by膰 sk艂onne do t艂umaczenia rzeczy kontrowersyjnych, dlatego nale偶y takie rzeczy uzgodni膰 indywidualnie
z t艂umaczem przed zatrudnieniem. W tym wszystkim nie zapominaj tak偶e o przekazaniu podstawowych informacji jak godzina spotkania, czas pracy, czy pokrycie wynagrodzenia. Upewnij si臋 tak偶e co do wykszta艂cenia i kompetencji zatrudnionej przez ciebie osoby. Musi ona posiada膰 potwierdzenie wykszta艂cenia zawodowego. Najlepiej te偶, gdy nale偶y do organizacji zrzeszaj膮cej t艂umaczy, poniewa偶 gwarantuje to jako艣ciowe i rzetelne wykonanie t艂umaczenia. Osoba taka musi te偶 posiada膰 odpowiedni certyfikat. Jest ich kilka rodzaj贸w. R贸偶ni膮 si臋 one typem (PJM, SJM, SKOGN) oraz poziomem zaawansowania.

W trakcie wydarzenia za艣, je艣li planujesz wykona膰 do niego t艂umaczenie PJM, pilnuj, aby聽m贸wi艂a tylko jedna osoba na raz, poniewa偶 t艂umacz nie b臋dzie w stanie przet艂umaczy膰 dw贸ch wypowiedzi jednocze艣nie oraz aby t艂umacz mia艂 czas na doko艅czenie t艂umaczenia fragmentu wypowiedzi jednego rozm贸wcy przed rozpocz臋ciem t艂umaczenia wypowiedzi drugiego rozm贸wcy. Nagrywaj膮c t艂umaczenie, zadbaj o odpowiedni膮聽widoczno艣膰, ostro艣膰, czy o艣wietlenie.

Po wszystkim, je艣li masz tak膮 mo偶liwo艣膰, popro艣 o聽feedback聽osoby g艂uche. Dowiedz si臋, jak oceniaj膮 t艂umaczenie, czy by艂o ono poprawne, czy mo偶e co艣 wymaga zmiany. B臋dzie to cenne zar贸wno dla ciebie, poniewa偶 b臋dziesz m贸g艂 tworzy膰 wydarzenia i t艂umaczenia do nich coraz lepszej jako艣ci, jak i dla t艂umacza, kt贸ry b臋dzie m贸g艂 si臋 rozwija膰 w swoim fachu. Nie ma nic cenniejszego ni偶 konstruktywna opinia lub krytyka.

Ale oczywi艣cie najbardziej na tym wszystkim skorzystaj膮 G艂usi, kt贸rym dane b臋dzie prze偶ywa膰 wydarzenia wraz z innymi.

WERSJA D殴WI臉KOWA

WERSJA W J臉ZYKU MIGOWYM

error: Content is protected !!